„Filozofia polityki” Andrzej Szahaj, Marek N. Jakubowski

Seria Krótkie Wykłady z Filozofii Wydawnictwa Naukowego PWN ma na celu przedstawienie wybranych zagadnień filozoficznych w formie podręcznikowej. Zwięzła i przystępna forma opracowań sprawia, że mogą one służyć nie tylko jako pomoc naukowa dla studentów filozofii, ale także umożliwiają zdobycie wiedzy z tej dziedziny osobom nie posiadającymi filozoficznego przygotowania. Wchodząca w skład serii „Filozofia polityki” autorstwa Andrzeja Szahaja oraz Marka N. Jakubowskiego adresowana jest do studentów filozofii, nauk społecznych i politycznych.

Podręcznik przedstawia najważniejsze teorie filozofii politycznej w porządku chronologicznym, które to ujęcie, jak zauważają autorzy we wstępie, ułatwia przyswajanie wiedzy i zwiększa przejrzystość. Książka podzielona jest na trzy części. Wykład I zajmuje się koncepcjami starożytnymi i średniowiecznymi, określonymi przez autorów jako klasyczna filozofia polityki. Wykład drugi poświęcony jest okresowi nowożytnemu, a trzeci teoriom współczesnym. W obrębie każdego wykładu autorzy prezentują założenia najważniejszych nurtów filozofii polityki oraz najważniejszych twórców owych nurtów. Dodatkowo na końcu znajduje się wybór krótkich fragmentów tekstów autorstwa omawianych w poprzedniej części myślicieli wraz z komentarzem Szahaja i Jakubowskiego.

W pierwszym, najkrótszym wykładzie poświęconym klasycznej filozofii polityki omówione są cztery postaci będące bez wątpienia absolutnie kluczowymi dla nowożytnej i współczesnej teorii polityki – Platon, Arystoteles, św. Augustyn i św. Tomasz z Akwinu. Ta część, bardzo zwięzła, stanowi dobre wprowadzenie do późniejszych koncepcji, zaznajamia też czytelników z najważniejszymi pojęciami nauk politycznych i filozofii politycznej.

filozofia-polityki_4825

Druga, znacznie bardziej rozbudowana część, zajmuje się szerokim okresem nowożytności, rozpoczynając od Niccolò Machiavelliego (żyjącego na przełomie XV i XVI wieku), a kończąc na Fryderyku Nietzsche, zmarłym w roku 1900. Autorom udało się stworzyć zgrabną syntezę czterystuletniej epoki obfitującej w nowe koncepcje polityczne, które stały się podstawą dla współczesnych ruchów politycznych. Przejrzyście przedstawione są korzenie, najważniejsze założenia i słynni przedstawiciele myśli liberalnej, konserwatywnej, socjalistycznej oraz anarchistycznej. Niezbędna uwaga poświęcona jest także filozofom, którzy co prawda nie dali swoim dorobkiem początku żadnej konkretnej tradycji politycznej, ale ich wpływ na nasz sposób myślenia o polityce jest nie do przecenienia – mowa tu o wspomnianym już Machiavellim, Hobbesie (chociaż tych dwóch autorów uważa się za fundatorów szkoły realistycznej w stosunkach międzynarodowych, o czym w książce się nie wspomina), Rousseau, Kancie, Tocqueville’u czy Heglu. Warty uwagi jest podrozdział o polskiej historiozofii, która rozwinęła się w XIX wieku. Jest to nurt mało znany i rzadko omawiany nawet w bardziej specjalistycznych podręcznikach do filozofii. Należy więc docenić autorów za podjęcie się przedstawienia koncepcji między innymi Stanisława Staszica, Józefa Maria Hoene-Wrońskiego czy Wincenta Lutosławskiego.

Trzeci rozdział zajmuje się myślą współczesną. Szahaj i Jakubowski, ograniczeni objętością książki wyznaczoną przez koncepcję serii („krótkie wykłady”), musieli dokonać trudnego wyboru kilkunastu autorów spośród bogactwa XX-wiecznego dyskursu myśli politycznej – wielowątkowego i złożonego, zróżnicowanego nawet w obrębie konkretnych nurtów. Autorzy dobrze radzą sobie z zarysowaniem tych spolaryzowanych stanowisk powstałych w mających nowożytne źródła tradycjach. Na uznanie zasługuje zwłaszcza rozdział poświęcony liberalizmowi współczesnemu, w którym na kilkunastu stronach przedstawiona jest myśl autorów należących zarówno do prawicowego (Friedrich von Hayek), jak i lewicowego (John Rawls) skrzydła liberalizmu, a także zaprezentowane są jego liczne odmiany (m.in. liberalizm agonistyczny, pragmatystyczny, libertarianizm). Trzeci wykład prezentuje także tak istotne dla współczesnej filozofii polityki postaci jak Hannah Arendt, Michel Foucault, Francis Fukuyama czy Samuel Huntington.

„Filozofia polityki”, opisywana przez wydawcę jako podstawowe kompendium wiedzy z historii filozofii politycznej, bez wątpienia spełnia swoje zadanie. Autorzy podjęli się trudnego zadania pomieszczenia w niewielkim objętościowo podręczniku (215 stron) syntezy ogromnego dorobku myślicieli politycznych począwszy od czasów starożytnych aż po te nam współczesne. Poglądy filozofów, z których każdemu poświęcone są niezliczone tomy monografii, Szahaj i Jakubowski musieli przedstawić w sposób przejrzysty, a jednocześnie merytorycznie wyczerpujący na kilku, a czasem zaledwie jednej stronie. Udało im się stworzyć opracowanie, które można z czystym sumieniem polecić osobom nie mającym wcześniej dużej styczności z filozofią, gdyż przejrzyście, a zarazem rzetelnie wprowadza czytelnika w najważniejsze kwestie i logicznie prezentuje rozwój myśli politycznej na przestrzeni wieków. Może być nieocenioną pomocą dla studentów nauk politycznych i społecznych, którym ułatwi zrozumienie źródeł współczesnych nurtów politycznych oraz toczących się obecnie w świecie polityki sporów doktrynalnych. Jednocześnie „Filozofia polityki” może być pożyteczną lekturą dla osób zajmujących się filozofią w szerszym zakresie – pozwoli im na uporządkowanie i uzupełnienie ich wiedzy. Jest ponadto godna zarekomendowania każdemu, kto interesuje się polityką i chce ją lepiej rozumieć.

Aleksandra Polak

 

Informacje Koło Młodych Dyplomatów
Koło Młodych Dyplomatów powstało, aby dzielić się wiedzą dotyczącą światowej dyplomacji. Poprzez spotkania z dyplomatami, analizowanie umów międzynarodowych i opracowań chcemy powiększać naszą wiedzę i rozwijać zainteresowania związane z funkcjonowaniem stosunków międzypaństwowych. Zaczęliśmy działalność w 2011 roku i od tego czasu przez nasze szeregi przewinęło się niemal 100 osób oraz nawiązaliśmy kontakty z istotnymi partnerami. Zorganizowaliśmy wiele wydarzeń, a nasi członkowie regularnie biorą udział w konferencjach naukowych i spotkaniach z dyplomatami. Zachęcamy do regularnego odwiedzania naszej strony. Znajdziecie tu informacje o planowanych przez nas wydarzeniach, przygotowanych publikacjach i odniesionych sukcesach.

Dodaj komentarz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

Obserwuj

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

Dołącz do 722 obserwujących.

%d bloggers like this: